Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), kayıt dışı istihdamla mücadele kapsamında önemli bir düzenleme gerçekleştirdi. Bu yeni düzenleme, kamu kurumları ve yetkili personel tarafından düzenlenen resmi tutanakların, çalışanların fiili çalışma günlerinin tespitinde esas alınmasını öngörüyor.
Türkiye Gazetesi yazarı İsa Karakaş tarafından aktarılan bilgilere göre, bu genelge ile birlikte, çalışma ilişkisinin belgelendiği her gün için hizmet bildirilmesi sağlanacak. Bu durum, istihdamın daha iyi denetlenmesine ve itiraz süreçlerinin belirli kurallara bağlanmasına olanak tanıyacak.
Yeni düzenlemeye göre, kamu idarelerinden gelen bilgi ve belgeler, kayıt dışı istihdamla mücadelede resmi geçerlilik kazanacak. Kolluk kuvvetleri, zabıta, doktor, veteriner veya mühendisler gibi kamu görevlileri tarafından düzenlenen resmi kayıtlarda, çalışanların fiilen çalıştığı belirtilmişse işlemler hızlı bir şekilde başlatılacak. Tutanak tarihi dikkate alınarak, ilgili çalışana en az bir gün hizmet kazandırılacak.
Ayrıca, trafik polisleri ve jandarma ekipleri tarafından kişilerin yüzüne karşı düzenlenen trafik ceza tutanakları da, kayıt dışı istihdamın belirlenmesinde veri kaynağı olarak değerlendirilecek. Bu belgeler, öncelikle SGK Kayıt Dışı İstihdamla Mücadele (KADİM) servisleri tarafından incelenecek. Eğer aynı iş yerinde sigortalı çalıştığı tespit edilenler varsa, bu durum ayrı tutulacak; geriye kalan dosyalar ise Sosyal Güvenlik Denetmenleri Servisine sevk edilecek.
Birden fazla resmi tespitin bulunduğu durumlarda ise hizmet kazandırma süreci belirli esaslara göre yürütülecek. İşe giriş tarihi, çalışanın aynı iş yerinde fiilen görev yaptığına dair ilk resmi belge olarak kabul edilecek. Aynı ayda ve devam eden aylarda tespit edilen her bir gün için bir gün prim hizmeti verilecek. Çalışma statüsü ise kısmi süreli çalışma (part-time) olarak işlem görecek.
Tespit bulunmayan bir ayın varlığı durumunda, takip eden aydaki ilk tespit yeni bir işe giriş işlemi sayılacak ve önceki çalışma, hizmet verilen son gün itibarıyla işten ayrılış olarak kapatılacak. Ayrıca, kesintisiz ve sürekli çalışma iddiasında bulunan çalışanlar veya işverenler itiraz hakkını kullanabilecek. İtiraz üzerine dosya, yerinde inceleme için sosyal güvenlik denetmenlerine gönderilecek.
Bu yeni genelge ile birlikte, fiili çalışma kanıtlarının kapsamı genişletilirken, hem çalışanlar hem de işverenler için denetim ve itiraz yollarının açık tutulması hedefleniyor. Bu düzenlemelerin, kayıt dışı istihdamla mücadelenin etkinliğini artırması bekleniyor.
